Scenariusz z zakresu edukacji ekologicznej dla dzieci 6-letnich

Temat: ENERGIĘ OSZCZĘDZAMY – O ŚRODOWISKO I KLIMAT DBAMY.

Cel główny:

• poszerzanie wiadomości o źródłach energii, sposobach jej wykorzystania oraz sposobach jej oszczędzania.

Cele operacyjne – dziecko:

• wyjaśnia czym jest energia elektryczna i skąd ją czerpiemy,
• wymienia urządzenia, które wymagają użycia energii, wie jak bezpiecznie z nich korzystać,
• wymienia najważniejsze źródła energii; wskazuje wiatr, wodę i słońce jako źródła energii przyjazne środowisku i klimatowi,
• wyjaśnia jakie konsekwencje dla przyrody ma nadmiernie zużycie paliw kopalnych,
• rozumie potrzebę oszczędzania energii elektrycznej,
• zna praktyczne sposoby oszczędzania energii, prezentuje zachowania energooszczędne,
• czuje się współodpowiedzialne za stan środowiska naturalnego.

Formy:

• praca z całą grupą
• praca indywidualna

Metody:

• słowna (pogadanka)
• problemowa („burza mózgów”)
• pokazowa (prezentacja multimedialna)
• praktycznego działania

Środki dydaktyczne: tamburyno, prezentacja multimedialna, biały talerzyk, świeczka, zapałki, nagranie odgłosów deszczu, gazety, karteczki, flamastry, dwustronna taśma klejąca.

PRZEBIEG ZAJĘCIA:

1. „Iskierka przyjaźni” – zabawa integracyjna. Dzieci stoją w kręgu trzymając się za ręce. Prowadzący mówi: „Iskierkę przyjaźni puszczam w krąg, niech powróci do mych rąk” i lekko ściska dłoń stojącego po prawej stronie dziecka. Dziecko przekazuje „iskierkę” dalej.

2. Zagadka słowna: „Co to jest?”
   
   Płynie do wsi i do miasta,
   do kuchenki, do żelazka.
   Jeśli płynie, to w przewodach,
   lecz to wcale nie jest woda. (prąd)
3. „Raz, dwa, trzy, pstryk.” – zabawa w skojarzenia. Dzieci siedzą w kręgu i powtarzają za nauczycielem: „Raz, dwa, trzy” (uderzając dłońmi o uda), następnie mówią „pstryk” (klaszcząc w dłonie) i kolejno mówią swoje skojarzenia ze słowem „prąd.”
4. Recytacja wiersza „Król i jego elektryczni słudzy” (D. Graj).
   W dzisiejszym świecie jak król żyć mogę
   – odkurzacz czyści moją podłogę,
   zmywarka myje za mnie talerze,
   pralka mi brudne ubrania pierze,
   toster mi grzanki przypieka smacznie,
   a na mój rozkaz radio grać zacznie.
   Lecz, gdy brak prądu – przyznaję z bólem –
   zaraz przestaję być wielkim królem.
5. Sprawdzenie wiadomości (z realizowanego wcześniej bloku tematycznego: „Wiemy, jak bezpiecznie korzystać z domowych urządzeń elektrycznych.”)

– Co to jest prąd? (niewidoczna energia)
– Gdzie powstaje prąd? (w elektrowni)
– Jak dostaje się do naszych domów? (płynie przewodami)
– Gdzie jest wykorzystywany prąd? (m.in. w gospodarstwie domowym)
– Co by się stało, gdyby zabrakło prądu? (nie będą działać urządzenia elektryczne).

6. Przypomnienie zasad bezpiecznego obchodzenia się z prądem.
7.  „Prąd” – zabawa ruchowa orientacyjno – porządkowa. Dzieci biegają po sali na hasło (nazwa sprzętu np. odkurzacz) szybko łączą dłonie tworząc przewód elektryczny z elektrowni do wymienionego sprzętu. „Elektrownia” przesyła „prąd” w formie uścisku dłoni, który dzieci podają sobie dalej uruchamiając w ten sposób wymieniony sprzęt – naśladują dźwięk i sposób użycia sprzętu. PD: tamburyno.
   „Skąd ten prąd?” – prezentacja multimedialna. Wyjaśnienie dzieciom, że prawie cała energia dostępna na Ziemi pochodzi ze Słońca, które ogrzewa naszą planetę i umożliwia rozwój życia. Poznanie różnorodnych źródeł energii i rodzajów elektrowni. Omówienie źródeł energii,   które nigdy się nie wyczerpują (są odnawialne): woda (młyn rzeczny, elektrownia wodna),  wiatr (wiatrak, elektrownia wiatrowa), słońce (kolektor słoneczny, elektrownia słoneczna). Zwrócenie uwagi na ukryte  w ziemi złoża energetyczne (paliwa kopalne), które stopniowo się wyczerpują: węgiel, ropa naftowa, gaz ziemny. Wyjaśnienie dlaczego miasto korzysta  z nieodnawialnych źródeł energii. Omówienie procesu produkcji prądu i ciepła dla miasta (w elektrowni cieplnej spala się węgiel, przez co podgrzewa się wodę, a wytwarzająca się  para wodna napędza turbiny prądotwórcze). Uświadomienie dzieciom, że skutkiem ubocznym spalania węgla są dymy wydostające się z kominów elektrowni. Im więcej prądu zużywamy, tym więcej tych dymów powstaje. Omówienie szkodliwości dymu dla zdrowia człowieka i środowiska, wyjaśnienia czym jest smog i kwaśne deszcze. PD: prezentacja multimedialna.
8. „Czy dym jest brudny?” – zabawa badawcza polegająca na umieszczenie białego talerzyka nad płonącą świeczką, wyciągnięcie wniosków. PD: biały talerzyk, świeczka, zapałki.
9. „Schowaj się przed kwaśnym deszczem” – zabawa ruchowa orientacyjno-porządkowa. Dzieci poruszają się po sali, na odgłos padającego deszczu chowają się pod „parasole.”   PD: nagranie odgłosów deszczu, gazety.
10. „Co możemy zrobić, aby elektrownie nie produkowały takiej dużej ilości spalin?” – „burza mózgów” – uświadomienie konieczności oszczędzania światła i wyłączania urządzeń elektrycznych.
11. Recytacja wiersza „Marek i Darek.” (autor nieznany)

13. „Jak można oszczędzać energię elektryczną w domu?” – prezentacja multimedialna promująca postawy proekologiczne.

• Czy prąd jest za darmo?
•  Dlaczego jeszcze trzeba oszczędzać energię? (wyczerpują się dobra naturalne,  środowisko ulega skażeniu)
•  Jak możemy oszczędzać energię?

Odszukanie różnic na zdjęciach, na których ukazane są dwie bardzo podobne sytuacje, dzieci  mają wskazać zachowanie bohatera, które promuje oszczędzanie energii. Sformułowanie zasad oszczędnego i ekologicznego korzystania z urządzeń elektrycznych, przykłady:

• Czajnik elektryczny – wlewaj do gotowania tylko tyle wody ile potrzebujesz.
• Komputer – zamiast grać na komputerze, zagraj w grę planszową.
• Kuchenka elektryczna – gotuj w szybkowarze, albo pod przykryciem.
• Lampa – maluj ściany na jasne kolory, załóż energooszczędną żarówkę, gaś światło, kiedy wychodzisz.
• Lodówka – nie stawiaj jej w pobliżu grzejnika, nie wkładaj do niej ciepłych posiłków.
• Ładowarka – odłączaj ją zaraz po naładowaniu telefonu, tabletu czy laptopa.
• Odkurzacz/żelazko – odkurzaj/prasuj szybko i zdecydowanie, nie oglądaj w tym czasie telewizji.
• Pralka – uruchamiaj, kiedy będzie pełna, pierz w niskiej temperaturze.
• Suszarka do włosów – wysusz włosy najpierw ręcznikiem, skrócisz czas suszenia o połowę.
• Telewizor – zamiast gapić się w ekran, idź na spacer.
• Zmywarka – uruchamiaj, kiedy uzbierasz komplet naczyń.
• Wyłącz sprzęt, którego nie używasz, ponieważ w trybie uśpienia sprzęt pobiera prąd.
• Kupując urządzenie elektryczne zwróć uwagę na jego klasę energetyczną itp.

16. „Znaczek – przypominaczek” – opracowanie i wykonanie znaczka przypominającego o gaszeniu światła. PD: karteczki, flamastry, dwustronna taśma klejąca.
17. Nauka rymowanki: „Gdy energię oszczędzamy, Ziemi życie przedłużamy”.
18. „Iskierka przyjaźni” – zabawa integracyjna. Podziękowanie za zajęcia.

AUTOR: Edyta Kącka